Astaksantin (Astaxanthin) ve Yüksek Tansiyon

Astaksantin (Astaxanthin) nedir?

Astaksantin (3,3-dihydroxy-β,β-carotene-4,4-dione), ksantofiller (Xanthophyll) adı verilen bir karotenoid grubuna ait, yağda çözünen, kırmızı-turuncu bir pigmenttir.

Astaksantin bir karotenoid olsa da vitamin A aktivitesi göstermez.

Astaksantin, fitoplanktondan; bakterilerden; mayadan; ve ayrıca karides, ıstakoz, deniz yıldızı, algler (su yosunları), kabuklular, alabalık, kril, kırmızı mercan balığı ve somon gibi deniz hayvanlarından elde edilir.

---

Astaksantin’in vücutta gösterilmiş etkileri nelerdir?

Doğal Astaksantin elde edilmesi pahalı olduğundan, günümüzde esas olarak sentetik Astaksantin tüketilmektedir. Sentetik Astaksantin, doğal Astaksantin‘in biyolojik aktivitesinin yalnızca %50’sini gösterir. Yağlı gıdalarla birlikte alındığında Astaksantinin emilimi artar.

Antioksidan, anti-inflamatuar (iltihabı azaltan) ve anti-apoptotik (apoptosis=hücrenin intiharı) özellikleri Astaksantinin bir besin takviyesi olarak onaylanmasını sağlamıştır.

Yapısı β-karoten ve diğer karotenoidlere benzese de, Astaksantin diğer karotenoidlere göre daha yüksek bir antioksidan etkiye sahiptir. Vitamin E‘den 14 kat, Vitamin C‘den 65 kat ve β-karoten‘den 54 kat daha fazla antioksidan etkisi vardır.

Astaksantinin bir diğer özelliği de kan-beyin bariyerini geçebilmesidir. Bu sayede sinir sistemi üzerinde olumlu etkileri olduğu, Alzheimer hastalığı gibi bazı nörolojik hastalıkların ilerlemesini yavaşlatabileceği ileri sürülmüştür.

---

Astaksantin ve yüksek tansiyon

Hayvan çalışmalarında Astaksantinin kan basıncını düşürdüğü bildirilmişse de, insanlar üzerinde yapılan çalışmalarda böyle bir etki gösterilememiştir.

2020 yılında yayınlanan bir meta-analize göre Astaksantin desteği tansiyonu (kan basıncını) etkilememektedir.

---

Kaynaklar

Biological and neurological activities of astaxanthin (Review). Mol Med Rep. 2022 Oct;26(4):300. doi: 10.3892/mmr.2022.12816. Ücretsiz Tam Makale erişimi

Synthetic astaxanthin is significantly inferior to algal-based astaxanthin as an antioxidant and may not be suitable as a human nutraceutical supplement. Nutrafoods 12, 145–152 (2013). https://doi.org/10.1007/s13749-013-0051-5.

Astaxanthin ameliorates scopolamine-induced spatial memory deficit via reduced cortical-striato-hippocampal oxidative stress. Brain Res. 2019 May 1:1710:74-81. doi: 10.1016/j.brainres.2018.12.014.

Multiple roles of fucoxanthin and astaxanthin against Alzheimer’s disease: Their pharmacological potential and therapeutic insights. Brain Res Bull. 2023 Feb:193:11-21. doi: 10.1016/j.brainresbull.2022.11.018.

Health benefits of astaxanthin against age-related diseases of multiple organs: A comprehensive review. Crit Rev Food Sci Nutr. 2023;63(31):10709-10774. doi: 10.1080/10408398.2022.2084600.

Astaxanthin: sources, extraction, stability, biological activities and its commercial applications–a review. Mar Drugs. 2014 Jan 7;12(1):128-52. doi: 10.3390/md12010128. Ücretsiz Tam Makale erişimi

The Effects of Astaxanthin on Metabolic Syndrome: A Comprehensive Review. Mar Drugs. 2024 Dec 27;23(1):9. doi: 10.3390/md23010009. Ücretsiz Tam Makale erişimi

The effects of astaxanthin supplementation on obesity, blood pressure, CRP, glycemic biomarkers, and lipid profile: A meta-analysis of randomized controlled trials. Pharmacol Res. 2020 Nov:161:105113. doi: 10.1016/j.phrs.2020.105113.

Prospective, randomized, double-blinded, placebo-controlled study on safety and tolerability of the krill powder product in overweight subjects with moderately elevated blood pressure. Lipids Health Dis. 2018 Dec 20;17(1):287. doi: 10.1186/s12944-018-0935-x. Ücretsiz Tam Makale erişimi

Antihypertensive potential and mechanism of action of astaxanthin: II. Vascular reactivity and hemorheology in spontaneously hypertensive rats. Biol Pharm Bull. 2005 Jun;28(6):967-71. doi: 10.1248/bpb.28.967. Ücretsiz Tam Makale erişimi