Dalma, Dalış, Dalgıçlık, Scuba, İmmersiyon ve Yüksek Tansiyon

Dalış sırasında tansiyon neden yükselir?

Dalış sırasında vücut suya batınca, suyun dışarıdan vücuda yaptığı basınç damar içindeki kan basıncına karşı etki gösterir, kol ve bacaklardaki kanın yaklaşık 600-700 mL‘si gövdeye yönelir ve dalış sırasında tansiyon artar.
Dalmak da bir tür fiziksel aktivitedir ve her fiziksel aktivite sırasında tansiyon yükselir.
Dalış sırasında soğuk suyun damarları daraltıcı (vazokonstriksiyon) etkisi de tansiyonu artırır.

Yüzmeye bağlı akciğer ödemi ve yüksek tansiyon

Yüksek tansiyon, yüzmeye bağlı akciğer ödemini (swimming induced pulmonary edema, immersion pulmonary oedema) en fazla kolaylaştıran kalp-damar hastalığıdır. bunun yanı sıra ileri yaş, kadın olmak ve duygusal stres de yüzmeye bağlı akciğer ödemi gelişme riskini artırır.

Yüzme veya dalış sırasında tansiyon kontrolden çıkınca hastaların bir kısmında yüzmeye bağlı akciğer ödemi (swimming induced pulmonary edema, immersion pulmonary oedema) denen tablo ortaya çıkabilir. Bu durumun, akciğerlerdeki kılcal damarların hidrostatik basınca dayanamaması nedeniyle ortaya çıktığı ileri sürülmüştür.

Yüzmeye bağlı akciğer ödemi (swimming induced pulmonary edema, immersion pulmonary oedema) sadece dalış yapanlarda değil, yüzücülerde de görülebilen bir durum olup kişinin bilinen başka bir hastalığı olmasa da ortaya çıkabilir. Bu durumun tekrarlama ihtimali %17‘dir.

Triatletlerin %1.4‘ünde görüldüğü bildirilmiştir.

Yüzme veya dalma sırasında ani başlayan öksürük, nefes darlığı (dispne), pembe köpüklü balgam çıkartma görülür. Bazı kişilerde ölümle sonuçlanabildiği bildirilmiştir.

Doğuştan gelen kalp hastalıkları, aort koarktasyonu, yüksek tansiyon ve dalış

Doğuştan gelen (konjenital) kalp-damar hastalıklarının bazılarında, hastaların dalış yapmaları önerilmez. Ancak bu web sitesinin konusu yüksek tansiyon (hipertansiyon) olduğu için sadece yüksek tansiyon ile seyreden Aort koarktasyonuna değinilecektir.

Aort koarktasyonu, aort damarının bir kısmında daralma olmasıdır. Bu hastalarda yüksek tansiyon sık görülür. Aort koarktasyonu müdahale ile düzeltilmemişse veya düzeltildikten sonra aortada tekrar daralma olduysa bu kişilerin scuba dalışı yapması uygun değildir. Aort koarktasyonu ileri düzeyde ise gövdenin üst kısmında tansiyon (kan basıncı) yüksekliği, gövdenin alt kısmında ve bacaklarda ise tansiyon düşüklüğü görülür: kollar ile ayaklardaki tansiyon ölçüm değerleri arasındaki fark 20 mmHg‘den fazladır.

Aort koarktasyonunda gövdenin üst kısmında artmış olan kan basıncı (yüksek tansiyon), vücudun suya batması ile dalış sırasında daha da artar. Dalış sırasında soğuk suyun damarları daraltıcı (vazokonstriktif) etkisi de tansiyonu yükseltir. Tansiyon kontrolden çıkınca yüzmeye bağlı akciğer ödemi (swimming induced pulmonary edema, immersion pulmonary oedema) denen tablo ortaya çıkabilir.

Aort koarktasyonu başarı ile tedavi edilmiş olsa bile bazı hastalarda yüksek tansiyon devam edebilir. Kontrolsüz yüksek tansiyonu olan bu hastaların dalış yapmamaları önerilir.

Göğüs kafesine yandan girilerek (lateral torakotomi) cerrahi yolla düzeltilen aort koarktasyonu hastalarında, ameliyattan sonra akciğer zarında (plevra, pleura) yapışıklıklar ortaya çıkabilir. Bu hastaların da dalış yapmaya karar vermeden önce göğüs hastalıkları uzmanına muayene olmaları önerilmiştir.

Dalış ve tansiyon düşürücü ilaç tedavisi

Bazı tansiyon düşürücü ilaçların dalış yapanlarda kullanılması güvenlidir.

Bazı tansiyon düşürücü ilaçlar öksürük yapabilir. Öksürten böyle bir ilaç kullanırken dalmak sizi rahatsız edebilir.

Bazı tansiyon düşürücü ilaçlar, dalan kişi sudan çıkarken tansiyonu aşırı düşürebilir. Dikkatli olmak ve hekiminize dalış öncesinde sormak gerekir.

Bazı tansiyon düşürücü ilaçların dalış yapanlarda kullanılması önerilmez. Bu konuyu hekiminize dalış öncesinde danışmanız gerekir.

Kaynaklar:

SCUBA Diving in Adult Congenital Heart Disease. J Cardiovasc Dev Dis. 2023 Jan 4;10(1):20. doi: 10.3390/jcdd10010020. Ücretsiz Tam Makale erişimi

2022 ACC/AHA Guideline for the Diagnosis and Management of Aortic Disease: A Report of the American Heart Association/American College of Cardiology Joint Committee on Clinical Practice Guidelines. J Am Coll Cardiol. 2022 Dec 13;80(24):e223-e393. doi: 10.1016/j.jacc.2022.08.004. Ücretsiz Tam Makale erişimi

Immersion pulmonary oedema: a cardiological perspective. Diving Hyperb Med. 2019 Mar 31;49(1):30-40. doi: 10.28920/dhm49.1.30-40. Ücretsiz Tam Makale erişimi

Hemodynamic changes in man during immersion with the head above water. Aerosp Med. 1972 Jun;43(6):592-8.

Cold pressor test as a predictor of hypertension. Hypertension. 1984 May-Jun;6(3):301-6. doi: 10.1161/01.hyp.6.3.301. Ücretsiz Tam Makale erişimi

Scuba divers’ pulmonary oedema: recurrences and fatalities. Diving Hyperb Med. 2012 Mar;42(1):40-4.

Swimming-induced pulmonary edema in triathletes. Am J Emerg Med. 2010 Oct;28(8):941-6. doi: 10.1016/j.ajem.2009.08.004.

Cardiopulmonary function after recovery from swimming-induced pulmonary edema. Clin J Sport Med . 2006 Jul;16(4):348-51. doi: 10.1097/00042752-200607000-00011.

Reversible myocardial dysfunction and clinical outcome in scuba divers with immersion pulmonary edema. Am J Cardiol. 2013 Jun 1;111(11):1655-9. doi: 10.1016/j.amjcard.2013.01.339.

Immersion pulmonary edema and comorbidities: case series and updated review. Med Sci Sports Exerc. 2015 Jun;47(6):1128-34. doi: 10.1249/MSS.0000000000000524.

Hypertension is predictive of recurrent immersion pulmonary edema in scuba divers. Int J Cardiol. 2014 Mar 15;172(2):528-9. doi: 10.1016/j.ijcard.2014.01.021.

Cold-induced pulmonary oedema in scuba divers and swimmers and subsequent development of hypertension. Lancet. 1989 Jan 14;1(8629):62-5. doi: 10.1016/s0140-6736(89)91426-8.