Psyllium nedir?
Psyllium husk (karnıyarık otu, isabgol, ispaghula) Plantago cinsi bitkilerin bazıları için kullanılan genel bir terimdir.
Psyllium içerdiği müsilaj için yetiştirilir. Müsilaj saydam, renksiz, kalın, jel gibi yapışkan bir maddedir.
Psyllium esas olarak hem kabızlık hem de hafif ishalde diyet lifi olarak kullanılır. Ayrıca gıdalarda kıvam artırıcı (food thickener) olarak da kullanılır.
Psyllium kullanımının tıbbi etkileri
Düzenli Psyllium kullanımının aşağıdaki etkileri bildirilmiştir:
- Tansiyonda düşme (kan basıncının azalması)
- Kabızlığın giderilmesi
- Kandaki kolesterol düzeyinin düşmesi
- Tip 2 diyabet (şeker) hastalarında kan şekerinin düşmesi
- Ürik asit düşürücü etki
- Tokluk hissi oluşturucu etki
- Antioksidan etki
- Antikarsinojenik etki
Psyllium ve yüksek tansiyon
2020 yılında yayınlanan, 11 çalışmadaki 592 katılımcının incelendiği bir meta analizde, psyllium kullanımı ile büyük (sistolik) tansiyonun 2 mmHg düştüğü gözlenmiştir.
2024 yılında yayınlanan, 14 çalışmadaki 802 katılımcının incelendiği başka bir meta analizde de psyllium kullanımı ile büyük (sistolik) tansiyonun 2.2 mmHg düştüğü bildirilmiştir.
Psyllium kullanımı tek başına yüksek tansiyonu tedavi edici etki göstermez. Ancak yüksek tansiyon tedavisinde kullanılmakta olan ilaç ve ilaç dışı yöntemlere katkıda bulunabilir.
Psyllium kullanımının istenmeyen etkileri
- alerjik reaksiyon, astım belirtileri, anaflaksi
- gaz çıkartmak (yellenmek)
- karında şişkinlik, karın ağrısı
- boğulma riski (yetersiz su ile birlikte alındığında boğazda kalınlaşabilir).
- bağırsakta tıkanma veya bezoar oluşumu (yetersiz su ile birlikte alındığında)
Kaynaklar:
The effect of psyllium consumption on blood pressure: Systematic review and dose-response meta-analysis of randomized controlled trials. Food Sci Nutr. 2024 Aug 29;12(10):7075-7087. doi: 10.1002/fsn3.3863. Ücretsiz Tam Makale erişimi
The effect of psyllium supplementation on blood pressure: a systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials. Korean J Intern Med. 2020 Nov;35(6):1385-1399. doi: 10.3904/kjim.2019.049. Ücretsiz Tam Makale erişimi
Pharmacobezoar: an evolving new entity. Dig Dis. 1995 Nov-Dec;13(6):356-64. doi: 10.1159/000171515.
Small Bowel Obstruction Secondary to a Metamucil Bezoar: Case Report and Review of the Literature. Case Rep Surg. 2017:2017:2702896. doi: 10.1155/2017/2702896. Ücretsiz Tam Makale erişimi
“Metamucil oral : Uses, Side Effects, Interactions, Pictures, Warnings & Dosing – WebMD”. WebMD. Archived from the original on November 18, 2016. Retrieved November 17, 2016.
Efficacy and Safety of Over-the-Counter Therapies for Chronic Constipation: An Updated Systematic Review. Am J Gastroenterol. 2021 Jun 1;116(6):1156-1181. doi: 10.14309/ajg.0000000000001222. Ücretsiz Tam Makale erişimi
[Asthma related to inhalation of Plantago ovata] Med Clin (Barc). 2001 Jan 13;116(1):20-2.
Beneficial effects of psyllium on the prevention and treatment of cardiometabolic diseases. Food Funct. 2022 Jul 18;13(14):7473-7486. doi: 10.1039/d2fo00560c. Ücretsiz Tam Makale erişimi
Randomised clinical trial: mixed soluble/insoluble fibre vs. psyllium for chronic constipation. Aliment Pharmacol Ther. 2016 Jul;44(1):35-44. doi: 10.1111/apt.13647. Ücretsiz Tam Makale erişimi
Antigout Effects of Plantago asiatica: Xanthine Oxidase Inhibitory Activities Assessed by Electrochemical Biosensing Method. Evid Based Complement Alternat Med. 2018 Feb 22:2018:1364617. doi: 10.1155/2018/1364617. Ücretsiz Tam Makale erişimi
Satiety effects of psyllium in healthy volunteers. Appetite. 2016 Oct 1:105:27-36. doi: 10.1016/j.appet.2016.04.041. Ücretsiz Tam Makale erişimi
A psyllium fiber-enriched meal strongly attenuates postprandial gastrointestinal peptide release in healthy young adults. J Nutr. 2010 Apr;140(4):737-44. doi: 10.3945/jn.109.115436. Ücretsiz Tam Makale erişimi