Bademcik nedir?
Bademcik (tonsil, palatine tonsil) boğazın iki yanında bulunan, badem biçimindeki lenfoid doku bölgeleridir.
Tonsilit nedir?
Bademciklerin (tonsillerin) enfekte olup iltihaplanmasına tonsilit denir.
Bademcik ameliyatı nedir?
Bademcik ameliyatı, boğazdaki iki bademciğin de ameliyatla çıkartılmasıdır. Tonsillektomi (adenotonsillektomi) olarak da bilinir. Ameliyat genel anestezi altında yapılır ve yaklaşık 30 dakika sürer.
Bademcik ameliyatı ve yüksek tansiyon
Bademcik ameliyatı ve tansiyon (kan basıncı) ilişkisine ameliyat öncesi, ameliyattan sonraki erken dönem ve ameliyat sonraki geç dönem olmak üzere üç şekilde bakabiliriz.
1. Ameliyat öncesi dönem: aşırı büyük bademciklerin Uyku Apnesi (OSA) ve yüksek tansiyon ile olan ilişkisi
Bademcik ameliyatı (tonsillektomi ) iki sebeple yapılır:
- aşırı büyük bademcikler (bademcik hipertrofisi) nedeniyle ortaya çıkan uyku apnesini (OSA) engellemek için. Bademciklerin ameliyatla alınması havayolu tıkanıklığını giderir, uykudaki solunum düzelince gece tansiyon yükselmeleri de kaybolur.
- tekrarlayan tonsilit (bademcik iltihabı, anjin, tonsillitis) ataklarını engellemek için.
Bademciklerin ameliyatla alınması havayolu tıkanıklığını giderir, uykudaki solunum düzelince gece tansiyon yükselmeleri de kaybolur. Bu yönden bademcik ameliyatı tedavi edici olur.
Tıkayıcı Uyku Apnesi olan yüksek tansiyonlu çocukların kan basınçlarında, adenotonsillektomi (geniz eti ve bademcik ameliyatı) sonrası anlamlı bir düzelme görülmüştür. Uyku apnesi olan yüksek tansiyon hastası çocuklar aşırı büyük bademcikler açısından taranmalı ve uygun olanlar tonsilektomi ile tedavi edilmelidir; çünkü uygun tedavi sadece uyku apnesi belirtilerini hafifletmekle kalmaz, aynı zamanda gelecekteki kalp-damar hastalıkları ve uç organ hasarlarını da potansiyel olarak önler.
2. Ameliyat sonrası kanama riski
Tüm ameliyatlarda doku kesisi yapıldığı için, ameliyat edilen yerin iyileşmesi tamamlanana kadar kanama riski bulunur. Yüksek tansiyon damar içindeki basıncı ifade eder. Ameliyat sırasında veya ameliyattan sonraki erken dönemde hastanın tansiyonu (kan basıncı) yüksek ise, ameliyat bölgesinde kanama görülebilir. Bir araştırmada bademcik ameliyatından sonraki ilk üç hafta içinde kanama görülebileceği bildirilmiştir.
Bu nedenle bademcik ameliyatından önce, (varsa) hastanın yüksek tansiyonunun kontrol altına alınması önemlidir.
3. Bademcik ameliyatının uzun dönemdeki etkileri
Bademcik ameliyatı olanlarda, uzun dönemde yüksek tansiyon daha sık gelişir mi? Bu sorunun cevabı henüz net değildir.
Güney Kore‘de yapılan bir araştırmada, bademcik ameliyatı yapılmış 1,082 hastanın uzun dönemli takiplerinde inme %78, iskemik kalp hastalığı %60 daha fazla görülmüştür.

Kaynaklar:
Childhood Obstructive Sleep Apnea and Systemic Blood Pressure and Kidney Function: A Systematic Review and Meta-Analysis. Int J Hypertens. 2025 Aug 7:2025:1945725. doi: 10.1155/ijhy/1945725. Ücretsiz Tam Makale erişimi
Comorbidities and Complications in Adult Peritonsillar Abscess Tonsillectomy Patients. Int Arch Otorhinolaryngol. 2025 Oct 16;29(4):1-7. doi: 10.1055/s-0045-1810077. Ücretsiz Tam Makale erişimi
Association between Tonsillectomy and Cardiovascular Diseases in Adults. J Pers Med. 2023 Dec 21;14(1):16. doi: 10.3390/jpm14010016. Ücretsiz Tam Makale erişimi
Adenotonsillectomy for Snoring and Mild Sleep Apnea in Children: A Randomized Clinical Trial. JAMA. 2023 Dec 5;330(21):2084-2095. doi: 10.1001/jama.2023.22114. Ücretsiz Tam Makale erişimi
Prevalence of High Blood Pressure in Pediatric Patients with Sleep-Disordered Breathing, Reversibility after Treatment: The KIDS TRIAL Study Protocol. Children (Basel). 2022 Nov 28;9(12):1849. doi: 10.3390/children9121849. Ücretsiz Tam Makale erişimi
Analyses of Weight/Blood Pressure Changes before and after Tonsillectomy in Adults: A Longitudinal Follow-Up Study. Int J Environ Res Public Health. 2021 Feb 17;18(4):1948. doi: 10.3390/ijerph18041948. Ücretsiz Tam Makale erişimi
Sleep-Disordered Breathing and Cardiovascular Disease in Children and Adolescents: A Scientific Statement From the American Heart Association. J Am Heart Assoc. 2021 Sep 21;10(18):e022427. doi: 10.1161/JAHA.121.022427. Ücretsiz Tam Makale erişimi
Association of Adenotonsillectomy With Blood Pressure Among Hypertensive and Nonhypertensive Children With Obstructive Sleep Apnea. JAMA Otolaryngol Head Neck Surg. 2018 Apr 1;144(4):300-307. doi: 10.1001/jamaoto.2017.3127. Ücretsiz Tam Makale erişimi
Tonsillectomy. In: StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2025 Jan.2023 Jun 26. Ücretsiz Tam Makale erişimi
Post-tonsillectomy Hemorrhage: A Seven-year Retrospective Study. Iran J Otorhinolaryngol. 2021 Sep;33(118):311-318. doi: 10.22038/ijorl.2021.54962.2882. Ücretsiz Tam Makale erişimi
Bleeding after tonsillectomy was associated to hypertension and dissection with diathermy, but not surgical experience. January 2020 Otorhinolaryngology-Head and Neck Surgery 5(3) DOI: 10.15761/OHNS.1000239 Ücretsiz Tam Makale erişimi