Yaş grubuna göre önerilen günlük uyku saatleri:
- Yenidoğan, 0-3 ay: 14-17 saat
- Bebek, 4-11 ay: 12-15 saat
- Çocuk, 1-2 yıl: 11-14 saat
- Okul öncesi çocuk, 3-5 yıl: 10-13 saat
- Okul çağı, 6-13 yıl: 9-11 saat
- Genç: 14-17 yıl: 8-10 saat
- Genç yetişkin: 18-25 yıl: 7-9 saat
- Yetişkin, 26-64 yıl: 7-9 saat
- Yaşlı: 65 yaş ve üzeri: 7-8 saat
Uyku eksikliği (Apne olmaksızın)
Kısa süreli uyku iyi değildir.
Günde 5 saatten az uyuyanlarda, günde 7-8 saat uyuyanlara göre yüksek tansiyon %32 oranında daha sık görülür.
Fazla uyku (Apne olmaksızın)
Uzun süre uyumak da sağlıklı değildir.
Günde 7 saat uyuyanlara göre, günde 10 saat veya daha fazla uyuyanlarda yüksek tansiyon daha sık görülür.
Tıkayıcı Uyku Apnesi (OSA)
Uyku sırasında üst solunum yolunun tekrarlayan ataklar şeklinde kısmi veya tam olarak çökmesi/kapanması sonucu solunumun durması (apne) ya da yavaş ve sığlaşmasıdır (hipopne).
OSA yüksek tansiyon, kalp damar hastalıkları, kalp yetmezliği, kalpte ritm bozukluklarının görülme sıklığını artırır.
OSA sırasında ortaya çıkan uzun süreli aralıklı kanda oksijen düşüklüğü (long-term intermittent hypoxia) tansiyonu yükseltir.
OSA olanlarda yüksek tansiyon, OSA olmayan kişilere göre 2 kat daha sık görülür.
Yüksek tansiyonu bulunan hastaların yaklaşık %30-50’sinde OSA bulunduğu, OSA hastalarının da yaklaşık %50’sinde yüksek tansiyon olduğu bildirilmiştir.
Dirençli hipertansiyonu olanların %80’nin OSA olduğu bildirilmiştir. Dirençli hipertansiyona en sık eşlik eden durum OSA’dır.
Uyku apnesi olanlarda CPAP tedavisi ile yüksek tansiyonun kontrolü kolaylaşır.
OSA hastalarında şunlar sık görülür:
- Horlama
- Uykusuzluk ve gece sık uyanma
- Uykuya tanık olanların gördüğü nefes durmaları
- Gündüz aşırı uyuklama
- Konsantrasyonda zorlanma
- Gece sık idrara çıkma
- Depresyon
- Erektil disfonksiyon (peniste sertleşme sorunu)
Uyku ilaçları ve yüksek tansiyon için buraya tıklayınız.
Kaynaklar:
National Sleep Foundation’s sleep time duration recommendations: methodology and results summary. Sleep Health. 2015 Mar;1(1):40-43. doi: 10.1016/j.sleh.2014.12.010. Epub 2015 Jan 8. Ücretsiz Tam Makale erişimi
Short sleep duration as a risk factor for hypertension – analyses of the first National Health and Nutrition Examination Survey. Hypertension. 2006;47:833–839. Ücretsiz Tam Makale erişimi
Sleep Duration and Hypertension: Analysis of > 700,000 Adults by Age and Sex. J Clin Sleep Med. 2018 Jun 15;14(6):1031-1039. doi: 10.5664/jcsm.7176. Ücretsiz Tam Makale erişimi
Association between sleep and blood pressure in midlife: the CARDIA sleep study. Arch Intern Med. 2009 Jun 8;169(11):1055-61. doi: 10.1001/archinternmed.2009.119. Ücretsiz Tam Makale erişimi
Obstructive sleep apnea -related hypertension: a review of the literature and clinical management strategy. Hypertens Res 2024 Nov;47(11):3085-3098. Ücretsiz Tam Makale erişimi
Prospective study of theassociation between sleep-disordered breathing and hypertension. N. Engl J Med. 2000;342:1378–84. Ücretsiz Tam Makale erişimi
Interactions of Obstructive Sleep Apnea With the Pathophysiology of Cardiovascular Disease, Part 1: JACC State-of-the-Art Review. J Am Coll Cardiol. 2024 Sep 24;84(13):1208-1223. doi: 10.1016/j.jacc.2024.02.059. Ücretsiz Tam Makale erişimi