Yenidoğanlarda yüksek tansiyon (Neonatal hipertansiyon)
İlk defa 1978’de tanımlandı. Yenidoğan yoğun bakımlarındaki bebeklerin %1-2’sinde yüksek tansiyon görülür.
Yenidoğan bebeklerde tansiyon (kan basıncı) ölçmek zordur. Bebek ağlarken, beslenirken veya emerken tansiyon yüksek ölçülebilir.
Prematüre (erken) doğanlarda yüksek tansiyon daha sık görülür.
Yenidoğanlarda birçok sebebe bağlı olarak tansiyon yükselebilir.
- Anne gebeliği sırasında opioid (uyuşturucu madde) kullandıysa yenidoğanda opioid yoksunluğuna bağlı olarak da yüksek tansiyon görülebilir.
- Göbek atardamarına kateter yerleştirilmişse
- Bronkopulmoner displazi
- Doğuştan gelen veya sonradan ortaya çıkan böbrek hastalıkları
Yüksek tansiyon, çoğu bebekte hayatın ilk yılı içinde kaybolur, yıllarca süren tedaviye gerek kalmaz.
Yenidoğanda yüksek tansiyon yapan sebepler:
- Böbreğe giden damarın hastalıkları
- Böbrek atardamarında daralma
- Böbrek atardamarına pıhtı atması (tromboembolizm)
- Aortanın orta kısmında daralma (aort koarktasyonu)
- Böbreğe giden atardamara dışarıdan baskı olması (kompresyon)
- Böbreğin toplardamarının pıhtılaşması
- Konjenital rubella sendromu
- Böbrek dokusunun hastalıkları
- Doğuştan gelenler (konjenital)
- Polikistik böbrek hastalığı
- Kistik renal displazi
- Tüberoz skleroz
- Üreteropelvik bileşke obstrüksiyonu
- Konjenital nefrotik sendrom
- Renal tübüler disgenez
- Sonradan edinilenler
- Akut tübüler nekroz
- Kortikal nekroz
- İnterstisyel nefrit
- Hemolitik üremik sendrom
- Taş veya tümörlere bağlı tıkanma
- Doğuştan gelenler (konjenital)
- Akciğerler ile ilgili
- Aort koarktasyonu
- Endokrin sebepler
- Kullanılan ilaçlar, zehirlenmeler
- Bebek ile ilgili olanlar
- Deksametazon
- Adrenerjik ilaçlar
- Vitamin D zehirlenmesi
- Teofilin
- Kafein
- Pankuronium
- Anne ile ilgili olanlar
- Kokain
- Eroin
- Bebek ile ilgili olanlar
- Tümörler
- Nörolojik
- Ağrı
- Kafaiçi basınç artışı (intrakraniyal hipertansiyon)
- Nöbetler
- Ailesel disotonomi
- Subdural kanama
- Diğerleri
- Tam parenteral beslenme
- Karın duvarı defektinin kapatılması
- Böbreküstü bezinde (adrenal) kanama
- Hiperkalsemi
- Beden dışı zar oksijenlenmesi (Extracorporeal membrane oxygenation, ECMO)
- Doğum sırasında gelişen asfiksi
- Nefrokalsinoz (böbrekte kalsiyum birikmesi)

Kaynaklar:
Neonatal hypertension: cases, causes, and clinical approach. Pediatr Nephrol. 2019 May;34(5):787-799. Ücretsiz Tam Makale erişimi
Management of severe hypertension in the newborn. Arch Dis Child. 2017 Dec;102(12):1176-1179.
History of blood pressure measurement in newborns and infants. Physiol Res. 2023 Nov 28;72(5):543-555. doi: 10.33549/physiolres.935173. Ücretsiz Tam Makale erişimi