Anabolik Androjenik Steroidler (Testosterone Türevleri) ve Yüksek Tansiyon

Anabolik steroidler (Anabolik androjenik steroidler) nedir?

Anabolik androjenik steroidler (sentetik testosterone türevleri) vücuttaki temel erkeklik hormonu olan testosteronu taklit eden maddeler olup hücrelerde protein sentezini arttırarak kas gelişimini uyarır, seste kalınlaşma, vücut kıllarında artış, testislerde (er bezi, haya) büyüme gibi erkeksi özellikleri geliştirir.

İki grup anabolik androjenik steroid vardır:

17-α-alkil türevleri: oxandrolone, oxymetholone, fluoxymesterone.
17-β-ester türevleri: testosterone cypionate, testosterone enanthate, testosterone heptylate, testosterone propionate, nandrolone decanoate, nandrolone phenpropionate (nandrolone phenylpropionate), drostanolone (dromostanolone).

Nandrolone phenpropionate 1960‘lı yıllarda doping amacıyla kullanılmaya başlanan ilk anabolik steroid olup 1974‘te Olimpiyatlarda kullanımı yasaklanmıştır.

Anabolik androjenik steroidler hem tıbbi hem de tıbbi olmayan amaçlarla kullanılmaktadır.

Eti için yetiştirilen hayvanlarda da kas kütlesini (et miktarını) artırmak amacıyla anabolik androjenik steroid kullanıldığını biliyor muydunuz?

Anabolik androjenik steroidlerin tıbbi amaçlı kullanım alanları (endikasyonları)

Primer hipogonadizm (primary hypogonadism)
Erkek çocuklarında gecikmiş ergenlik
Hypogonadotropic hypogonadism
Luteinizing hormone-releasing hormone (LHRH, gonadotropin-releasing hormone) eksikliği
Pitüiter-hipotalamik aks fonksiyonunun bozulduğu durumlar (travma, tümörler, radyasyon)
Kriptorşidizm (inmemiş testis, Cryptorchidism)
Testis torsiyonu
Testislerin iltihabı (orchitis)
Orşiektomi yapılmış olanlar
Klinefelter sendromu
Kallman sendromu

Anabolik androjenik steroidlerin endikasyon-dışı tıbbi amaçlı kullanım alanları :

Kemik iliğinin uyarılması amacıyla lösemi veya aplastik anemi hastalarında
büyüme geriliği
iştah kaybı (anoreksi, anorexia)
kanser veya AİDS hastalarındaki kas kayıplarında kas kütlesini artırmak için

Anabolik androjenik steroidlerin tıbbi olmayan kullanım amaçları

sporda doping yapmak
kas kütlesini artırmak,
vücut geliştirmek (bodybuilding)
zayıflamak (kilo kaybetmek, weight loss)
kendini daha iyi hissetmek

Tıbbi amaçlı olmayan anabolik androjenik steroid kullananların yarıdan fazlasının amfetamin, esrar veya kokain gibi maddeleri de kullandıkları bildirilmiştir.

Anabolik androjenik steroidler bağımlılık yapar mı?

Amerikan Uyuşturucu ile Mücadele Dairesi DEA‘ya(Drug Enforcement Administration) göre bağımlılık yapan maddeler beş gruba ayrılır:

1. grup en fazla bağımlılık yapan maddelerden oluşur.
5. grup en az bağımlılık yapan maddelerden oluşur.

Tüm maddelerin listesi için buraya tıklayınız.

DEA‘ya göre eroin, LSD ve marihuana (esrar) 1. gruptadır (en fazla bağımlılık yapan).

DEA‘ya göre anabolik androjen steroidler 3. grup bağımlılık yapan maddelerdendir.

DEA‘ya göre, ülkemizde yeşil reçeteyle satılan Xanax ve Valium bile 4. gruptadır (daha az bağımlılık yapan).

Anabolik androjenik steroidler ve yüksek tansiyon

Tansiyonun (kan basıncın) yükselmesi anabolik androjenik steroid kullananlarda görülebilen bir yan etkidir.

Anabolik androjenik steroid kullanmış olan 30‘lu yaşlardaki kişilerin incelendiği bir araştırmada, steroid kullananların %51‘inde büyük (sistolik) tansiyon yüksekliği, %24‘ünde küçük (diyastolik) tansiyon yüksekliği tespit edilmiştir.

Anabolik androjenik steroid kullananlarda, yüksek tansiyon dışında hangi yan etkiler görülür?

Anabolik androjenik steroid kullananlarda görülebilen çok sayıda yan etki bulunmaktadır. Aşağıdakiler, bu yan etkilerin sadece bir kısmını oluşturmaktadır: