Wavy Text Animation
T a n s i y o n d a l g a l a n ı r

Karaciğer Sirozu ve Yüksek Tansiyon

Siroz (Karaciğer sirozu, Kronik karaciğer yetmezliği, Son-dönem karaciğer hastalığı)

Dünya genelinde karaciğer kaynaklı ölümlerin en sık sebebi sirozdur.

Hastalığın ilk dönemlerinde siroz sessiz seyreder ve genellikle hastalarda hiçbir belirti olmaz. Bu evrede tespit edilen vakalar, başka bir nedenle yapılan tıbbi testler sırasında tesadüfen teşhis edilmiş vakalardır.

Karında şişlik (asit), yemek borusu varis kanamaları, veya karaciğer yetmezliğine bağlı bilinç bozuklukları (hepatik ensefalopati) ortaya çıktığında hastalık artık kontrolden çıkmış demektir (dekompanse safha). Bu safhadan sonra ölüm oranı hızla artar.

Karaciğer sirozunun en sık sebepleri :

Alkole bağlı olmayan yağlı karaciğer hastalığı (NASH) ve yüksek tansiyon

Alkole bağlı olmayan yağlı karaciğer hastalığı (NAFLD) siroz sebeplerinden birisidir ancak siroz öncesi bir safhadır. NAFLD obezite ile ilişkilidir.

Tansiyonu normal olanlarla kıyaslandığında, yüksek tansiyon hastası gençlerde şişmanlık, insülin direnci ve yağlı karaciğer daha sık bulunur.

Alkole bağlı olmayan yağlı karaciğer hastalarında yüksek tansiyon daha sık görülür. Bu hastaların %10’dan daha azı, teşhis konduktan sonraki 10-20 yıl içinde siroz veya karaciğer kanserine ilerler. Alkole bağlı olmayan yağlı karaciğer hastalığının yüksek tansiyon yapıcı etkisi özellikle genç kadınlarda daha sık görülür.

Siroz ve tansiyon (kan basıncı)

Yapılan araştırmalarda, siroz hastalarında yüksek tansiyonun daha az sıklıkta görüldüğü rapor edilmiştir.

Öncesinde yüksek tansiyonu bulunan kişilerin bir kısmında siroz başladıktan sonra yüksek tansiyonun kaybolduğu da bildirilmiştir.

Öte yandan eşlik eden (komorbid) hastalıklar dikkate alındığında, siroz hastalığına en sık eşlik eden hastalık olarak yüksek tansiyon (%33) bulunmuştur. Bunun sebebi olarak artan obezite sıklığı ve buna bağlı olarak gelişen alkole bağlı olmayan yağlı karaciğer hastalığındaki artış ileri sürülmüştür.

Kaynaklar:

Incidence, aetiology and related comorbidities of cirrhosis: a Swedish population-based cohort study. BMC Gastroenterol. 2020 Apr 3;20(1):84. doi: 10.1186/s12876-020-01239-6. Ücretsiz Tam Makale erişimi

Reduced prevalence of ischemic events and abnormal supraortic flow patterns in patients with liver cirrhosis. Liver Int. 2005 Apr;25(2):331-6. doi: 10.1111/j.1478-3231.2005.01002.x.

Reduction of hypertension after liver disease. Arch Intern Med. 1962 Jul:110:45-9. doi: 10.1001/archinte.1962.03620190047006.

Arterial hypertension in cirrhosis: arterial compliance, volume distribution, and central haemodynamics. Gut. 2006 Mar;55(3):380-7. doi: 10.1136/gut.2005.064329. Ücretsiz Tam Makale erişimi

The global, regional, and national burden of cirrhosis by cause in 195 countries and territories, 1990-2017: a systematic analysis for the Global Burden of Disease Study 2017. Lancet Gastroenterol Hepatol. 2020 Mar;5(3):245-266. doi: 10.1016/S2468-1253(19)30349-8.  Ücretsiz Tam Makale erişimi

Hypertension and NAFLD risk: Insights from the NHANES 2017-2018 and Mendelian randomization analyses. Chin Med J (Engl). 2024 Feb 20;137(4):457-464. doi: 10.1097/CM9.0000000000002753.  Ücretsiz Tam Makale erişimi

Elevated blood pressure, cardiometabolic risk and target organ damage in youth with overweight and obesity. Nutr Metab Cardiovasc Dis. 2020 Sep 24;30(10):1840-1847. doi: 10.1016/j.numecd.2020.05.024.

Nonalcoholic fatty liver disease and risk of incident young-onset hypertension: Effect modification by sex. Nutr Metab Cardiovasc Dis. 2023 Aug;33(8):1608-1616. doi: 10.1016/j.numecd.2023.04.021.

The relationship of cirrhosis of the liver to hypertension: a study of 504 cases of cirrhosis of the liver. Am J Med Sci. 1955 Dec;230(6):627-32. doi: 10.1097/00000441-195523060-00004.

Hormonal aspects of the relation of liver cirrhosis to essential hypertension. Clin Exp Hypertens A. 1992;14(5):889-903. doi: 10.3109/10641969209036225.

Hypertension, diabetes, atherosclerosis and NASH: Cause or consequence? J Hepatol. 2018 Feb;68(2):335-352. doi: 10.1016/j.jhep.2017.09.021.

Nonalcoholic fatty liver disease and risk of incident hypertension: a systematic review and meta-analysis. Eur J Gastroenterol Hepatol. 2022 Apr 1;34(4):365-371. doi: 10.1097/MEG.0000000000002299. Ücretsiz Tam Makale erişimi

Non-alcoholic fatty liver disease mediates the effect of obesity on arterial hypertension. Liver Int. 2023 Oct;43(10):2167-2176. doi: 10.1111/liv.15643. 

Weight loss breaks the bond between nonalcoholic fatty liver disease and cardiovascular diseases: A clinical and epidemiological perspective. Obes Rev. 2023 Jun;24(6):e13563. doi: 10.1111/obr.13563.