Serotonin nedir?
Serotonin (5-Hidroksitriptamin, 5-HT) sinir hücreleri arasında iletimi sağlayan bir maddedir (nörotransmitter).
Serotonin dikkat, uyanıklık, iştah, duygulanım, cinsel davranışlar, vücut sıcaklığının ayarlanması, kusma, ağrı algısı ve motor tonus’ta rol oynar.
Serotonin Sendromu (Serotonin Zehirlenmesi) nedir?
- Serotonin reseptörlerini etkileyen ilaçlar tarafından ortaya çıkan bir durumdur.
- Serotonin reseptörlerinin aşırı aktivasyonu söz konusudur.
- Ölümcül olabilir.
Serotonin düzeyi neden artar?
- Serotonin düzeyini artıran ilaç kullanımına bağlı olabilir.
- İki ilacın etkileşimine bağlı olarak Serotonin düzeyi artmış olabilir (daha sık görülen sebep).
Serotonin Sendromu belirtileri nelerdir?
Belirtileri kişiden kişiye değişir.
Hafif belirtiler olduğu zaman Serotonin Sendromu fark edilemeyebilir.
| Serotonin sendromu derecesi | Serotonin sendromu belirtileri |
| Hafif | Yüksek tansiyon (yüksek kan basıncı), anksiyete (endişe, kaygı), taşikardi (kalp atışı hızının 100’ün üzerinde olması ), reflekslerde artış, ishal |
| Orta | Ajitasyon (tutarsız davranışlar), klonus (kaslarda istem dışı olan kasılma ve gevşemeler), tremor (irade dışı titremeler), hipertermi (vücut sıcaklığının yükselmesi) |
| Şiddetli | Hayatı tehdit eden hipertermi (vücut sıcaklığının yükselmesi), konfüzyon (zihin bulanıklığı, sersemleme), hipertonisite (kasın pasif harekete direnmesi), solunum yetmezliği, koma, ölüm |
Serotonin sendromu yaptığı bildirilmiş olan ilaçlar:
| İlaç grubu | İlacın adı |
| Psikiyatrik ilaçlar | Sitalopram, fluoksetin, sertralin, bupropion, essitalopram, paroksetin, venlafaksin, duloksetin, amitriptilin, klomipramin, imipramin, phenelzin, rasagilin, selegilin, buspiron, lityum |
| Epilepsi ilaçları | Lamotrigin, Karbamazepin, Valproat |
| Bulantı giderici ilaçlar | Ondansetron, Granisetron, Metoklopramid |
| Migren ilaçları | Triptanlar, ergotamin, metillergonovin |
| Narkotikler | Tramadol, Fentanil, Petidin (Meperidin), Metadon, Dekstrometorfan |
| Uyuşturucular | Metamfetamin, amfetamin, Ekstazi (MDMA), psilosibin, LSD |
| Diğerleri | Linezolid, Siklobenzaprin, Metilen mavisi, Sarı kantaron (St. John’s Wort, Hypericum perforatum), Flukonazol, Klorfeniramin (Klorfenamin) |
En çok sorumlu olan ilaçlar: sitalopram, fluoksetin, sertralin, bupropion, tramadol
Kaynaklar:
Serotonin syndrome-A focused review. Basic Clin Pharmacol Toxicol. 2023 Aug;133(2):124-129. doi: 10.1111/bcpt.13912. Ücretsiz Tam Makale Erişimi
Serotonin Syndrome: The Role of Pharmacology in Understanding Its Occurrence. Cureus. 2023 May 11;15(5):e38897. doi: 10.7759/cureus.38897. Ücretsiz Tam Makale erişimi
Serotonin Syndrome/Serotonin Toxicity. Fed Pract. 2020 Oct;37(10):452-459. doi: 10.12788/fp.0042. Ücretsiz Tam Makale erişimi
Demystifying serotonin syndrome (or serotonin toxicity). Can Fam Physician. 2018 Oct;64(10):720-727. Ücretsiz Tam Makale erişimi